Blog

Enrich your financial literacy

7 Hakbang Patungo Sa Magandang Kinabukasan

“Paano ba maging financially free???”

Sumagi na ba sa isip mo ang tanong na yan? Basahin ang mga hakbang patungo sa magandang kinabukasan!

Unang Hakbang

PHP 10,000 Emergency Fund

 Ang emergency fund ay ang ating pondo para sa mga pangyayari sa ating buhay na hindi natin inaasahan.

Halimbawa ng mga emergency:

  • Medical expenses
  • House repair
  • Car repair

Tip: Importante na gamitin natin ang pondong ito para sa mga emergencies lamang. Hindi ito maaaring gamitin kung ikaw ay na short sa iyong buwanang budget o ipambili ng bagong gadgets.

Sa hakbang na ito, kailangan nating maka pag ipon ng PHP 10,000. Maaari kang kumuha ng mga part-time na trabaho o mag benta ng mga gamit na hindi na napapakinabangan. Kung nakalikom ka na ng halagang ito, maaari kang mag bukas ng savings account sa mga banko. Sa oras na may emergency na dumating sa buhay mo, hindi mo na kailangang gamitin ang iyong credit card o mangutang sa mga kakilala para pambayad dito.


Ikalawang Hakbang

Bayaran ang lahat ng utang maliban sa utang sa bahay

Isulat ang lahat ng iyong utang maliban sa bahay. Ang iyong priority ay ang utang na may pinakamababang balance.

Ang hakbang na ito ay mag bibigay ng pag babago sa iyong buhay. Gagamitin natin ang debt snowball para bayaran ang iyong mga utang, mula utang na may pinakamaliit na balance hangang utang na may pinaka malaking balance.

Sa oras na mabayaran mo ang mga utang na may maliit na balance, ito ay mag sisilbing motivation para ipag patuloy ang hakbang na ito. Sa bawat utang na mababayaran, tataas ang iyong cashflow at mas mabilis mong mababayaran ang mga utang na may malaking balance. Pag natapos moa ng hakbang na ito, ikaw ay DEBT FREE!!!

Tip: Para sa karagdagang imposrmasyon tungkol sa debt snowball, maari mong bisitahin ang website na ito. Maari mo ding gamitin ang Spreadsheet na ginawa nila.

http://lifehacker.com/download-this-snowball-debt-calculator-and-plan-to-get-1309942724


Ikatlong Hakbang

6 hangang 12 buwanang gastusin sa Savings Account

Ang hakbang na ito ay ang pagpopondo ng emergency fund. Wala ka ng binabayarang utang. Oras na para mag ipon ng 6 hangang 12 buwanang gastusin na nakalagay sa isang savings account. Alamin kung mag kano ang ikyong kailangan para mabuhay mula 6 hangang 12 buwan (Ito ay nakadepende sa iyong kita at gastusin). Simulang magipon para maging handa sa oras ng pangangailangan. Kahit na anong mangyari, hinding hindi ka na mababaon sa utang sa oras na magawa mo ang hakbang na ito.


Ikaapat na Hakbang

Mag invest ng 15% para sa iyong kinabukasan

Oras na para pag handaan ang iyong kinabukasan. Ngayong wala ka ng iniintinding bayarin para sa utang at may naipon ka ng emergency fund, mag invest ng 15% ng iyong kita para sa iyong kinabukasan. Maari kang mag invest sa mga life insurance, mutual funds o kahit sa stock market. Marami kang option sa bagay na ito. Kailangan mo lamang malaman kung anong klaseng risk ang kaya mong pasukin. Ang pursyento ng iyong kita na ipinambabayad mo sa iyong utang ay maaari mo ng gamitin sa pag lago ng iyong yaman. Ang hakbang na ito ay pag pupundar ng iyong yaman. Sa bawat perang na i-invest mo sa hakbang na ito ay susi sa iyong pag yaman.

Tip: Importanteng malaman mo kung anong klaseng investment ang iyong papasukin. Huwag mag pasilaw sa mga kumpanyang nangangako ng mataas na income kapalit ang iyong investment.


Ikalimang Hakbang

Pondo para sa edukasyon ng inyong anak

Sa hakbang na ito, nabayaran mo na ang lahat ng iyong utang maliban sa iyong bahay. Nakapag simula ka na ding mag-invest ng 15% para sa iyong kinabukasan. Oras na para pag handaan ang edukasyon ng iyong mga anak.

Maaari kang mag bukas ng hiwalay na account para sa bagay na ito. Maaari kang mag hulog buwan buwan sa isang investment vehicle kagaya ng educational plan na ino-offer ng iba’t ibang investment company.

Tip: Pag aralang mabuti ang terms ng isang educational plan.


Ikaanim na Hakbang

Bayaran ang utang sa bahay ng mas maaga

Sa hakbang na ito, isa na lang ang kailangan nating isipin patungo sa pag lago ng ating yaman. Yun ay ang ating mortgage. Napakalaking hakbang ang bagay na ito ngunit natanong mo na ba ang iyong sarili kung anong pakiramdam ng walang bahay na binabayaran?

Bawat oras na nag babayad ka ng extra sa iyong mortgage ay nangangahulugang nakaka tipid ka sa interest na maaari mong gamitin sa ibang mga bagay. Kung ikaw ay mayroong 30- taong mortgage, ano ang masasabi mo sa idea na mababayaran mo ng buo ang iyong bahay sa loob lamang ng 15 taon?

Kailangan mo ng matinding sakripisyo kung gusto mong magawa ang bagay na ito. Ito ay nangangailangan ng matinding disiplina at determinasyon. Huwag tayong mag focus sa mga sakripisyong kailangan nating gawin sa hakbang na ito. Mag focus tayo sa reward na ating matatangap sa oras na magawa natin ito.

Tip: Maaari mong kausapin ang pinagkakautangan mo ng iyong bagay para i re-calculate ang terms ng iyong bahay. Kumuha ng iba’t ibang quotation tungkol dito. Pag aralan kung anong bagong terms ang kaya mong gawin.


Ikapitong Hakbang

Pagpapayaman at pag tulong sa mga nangangailangan

Ito ang pinaka huling hakbang at kung narating mo na ang hakbang na ito, MABUHAY KA!!! Oras na para mag payaman at tumulong sa mga nangangailangan.

Ano ang mga bagay na kailangan mong gawin sa hakbang na ito? Kahit na anong gusto mo. Ikaw ay nasa posisyon para gawin ang lahat ng gusto mo. Huwag kakalimutan na mahaba ang iyong nilakbay para marating ang bagay na ito. Maaari mong ibahagi sa iyong pamilya o mga kaibigan ang mga bagay na iyong naranasan patungo sa hakbang na ito.

Maaari ka na ding mag payaman para sa mga susunod na henerasyon ng iyong pamilya.


Ang mga hakbang na ito ay mag sisilbing gabay para gumanda ang ating kinabukasan at ng ating pamilya. Ang mga hakbang na ito ay hindi madali. Kailangan natin ng matinding determinasyon para makamit natin ito.

Continue Reading

8 Paraan para maka pag-simulang mag-ipon

“Ilang taon na akong nag-tatrabaho pero bakit hangang ngayon wala pa din akong naiipon???”

Sumagi na ba sa isip mo ang idea na yan?

Marahil ay hindi ka makapag simulang mag ipon sapagkat hindi mo alam kung paano ka mag sisimula. Naiintinihan kong mahirap humagilap ng extrang pera na pwede nating ilagay sa savings lalo na kung ikaw ay nasa “Paycheck to Paycheck cycle”.

 

Ito ang mga paraan kung paano ka makakapag simulang mag ipon.

  1. Isulat ang lahat ng iyong gastusin

Isa sa pinaka importanteng hakbang sa pag iimpok ay malaman natin kung saan napupunta ang ating kinikita. Pag katangap mo ng iyong sahod, ilista mo lahat ang iyong gastusin. Ito man ay para sa Rent/Mortgage, utility bills, groceries, pag kain sa mga restaurant o panonood ng sine. Mahalagang malaman mo ang bawat sentimong iyong pinag kagastusan. Kung gusto mong isulat ito sa papel, maaari mo itong gawin. Pwede ka ding gumamit ng excel sheet or isang budgeting software na maaari mong ilagay sa iyong cellphone.

Oras na malikom mo ang mga datos, kailangan mong i categorize ang bawat items na pinagkagastusan mo – Halimbawa: Rent , Groceries, Utility Bills.

Tip:     Kung ikaw ay gagamit ng mga budgeting software, maaari kang makakuha ng idea kung papaano mo i cacategorize ang bawat gastusin.

https://www.ipontayo.com/ano-ang-ynab-you-need-a-budget

  1. Gumawa ng budget

Ngayong meron ka ng idea kung anu-ano ang mga pinag kakagastusan mo sa isang buwan, maaari ka ng gumawa ng budget para ma control mo ang iyong pag gastos, maiwasan ang labis na pag gastos, at huwag na huwag mong kakalimutang isali sa iyong budget ang emergency savings fund. Ito ay isa sa pinaka importanteng category sa iyong budget. Tandaan, kailangan mong isama sa iyong budget ang mga gastusing nangyayari palagi (pero hindi buwan buwan) kagaya ng maintenance ng bahay o ng sasakyan.

  1. Planuhin ang pag sa-save o pag iimpok

Para maka pag save buwan buwan, kailangan mong gumawa ng savings category sa iyong budget. Subukang mag tabi ng 10% hangang 15% ng iyong kita. Kailangan natin ng matinding disiplina para masunod ito. Kung kinakailangan, pag aralan ang iyong gastusin kung saan ka pwedeng mag bawas kagaya ng pag kain sa mga restaurant o panonood ng sine.

Tip:     Para siguradong may mailagay ka sa iyong savings category kada buwan, sundin ang sumusunod ng formula:

Income-Savings=Expenses

Sa ganitong paraan, naitabi mo na ang iyong savings bago mo bayaran ang ibang mga gastusin. Ito ay makakatulong para makapagsimula ka ng mag impok. Kailangan mong isipin ang iyong kinabukasan.

  1. Gumawa ng saving goals

Alamin kung gaano katagal bago makamit ang bawat goal. May mga short-term goals kung saan ito ay aabutin ng mga 12 months hangang 36 months bago mo ito makamit at meron ding long-term goals kung saan aabutin ito ng mas mahabang panahon.

Halimbawa ng mga saving goals

  • Emergency funds – Ang emergency funds ay 3 hangang 6 na buwang gastusin na maaari mong gamitin kung ikaw ay mawalan ng trabaho. Pwede din itong gamitin sa ibang klaseng emergency kagaya ng hospitalization.
  • Pag pondo sa edukasyon ng iyong anak
  • Pag iipon ng downpayment ng inyong dream house o para sa kotse
  1. Alamin ang iyong priorities sa buhay

Bawat isa sa atin ay may kanya kanyang priorities sa buhay. Kung ikaw ay may sariling pamilya, maaari na ang priorities mo ay ang iyong mga anak at asawa. Kung ikaw naman ay single, maaaring ito ay ang iyong magulang o mga kapatid. Alamin kung ano ang pinaka importanteng goals na gusto mong makamit. Kasama sa hakbang na ito ay ang pag papasya kung gaano ka handang mag antay para makamit ang iyong goal at kung magkano ang kaya mong itabi para dito. Kung ikaw ay maraming goals sa buhay, mabuhay ka!!! Kailangan mo lang alamin kung ano ang gusto mong maunang makamit at huwag kakalimutang isama ito sa iyong buwanang budget. Tandaan na kailangan mong mag decide kung ano ang iyong priorities sa buhay. Kung gusto mong mag ipon ng emergency funds, kailangan mong i set aside ang ibang goals mo sa buhay pansamantala para mas mabilis mong makamit ang iyong gusto.

  1. Pag gamit ng iba’t ibang investment vehicle para makamit ang bawat goal sa buhay

Kung ang goal mo ay short-term (12 months hangang 36 months), maaari mong ilagay ang iyong ipon sa mga savings account ng mga banko.

Kung ang goal mo naman ay long-term (36 months pataas), maaari mong i invest ang iyong pera sa mga Mutual Funds o UITF na producto ng mga banko. Ang investment vehicle na ito ang mag bibigay sa iyo ng mas mataas na return kumpara sa savings account ng mga banko.

Tip:     Pag aralang mabuti ang isang investment vehicle bago ito pasukin.

  1. Padaliin ang pag sa-save o pag iimpok sa pamamagitan ng automatic transfer

Ang pag se-setup ng automatic transfer papunta sa iyong savings account ang isa sa pinaka mabilis na paraan ng pag iimpok. Sa ganitong paraan, mas mapapadali ang iyong pag iipon at siguraduhing hindi ito madaling i withdraw sa mga ATM ngunit accessible sa oras ng emergency.

Tip:     Isipin na isang regular na expenses ang savings. Maari mo itong idagdag sa mga category ng iyong budget.

  1. Pag masdan ang pag lago ng iyong ipon

Alamin ang progress ng iyong pag iipon buwan-buwan. Sa ganitong paraan, mas madali kang makapag adjust sa iyong budget at ito rin ay makakatulong para makapag focus ka sa iyong goal.

Ito ang 8 paraan para maka pag-simula na tayong mag-ipon. Kung sa tingin mo ay may nakaligtaan akong hakbang, maaari kang mag comment sa blog post na ito.

Continue Reading

Ano ang YNAB (You Need A Budget)?

Bawat isa sa atin ay may iba’t ibang paraan kung papaano mag budget. May mga taong gumagamit ng ballpen at papel. Mayroon ding mga tao na gumagamit ng spreadsheet kagaya ng Google Sheet. At may mga tao din na ginagamit ang teknolohiya sa pamamagitan ng pag dodownload ng budgeting apps sa kanilang mga smartphones.

Ang blog post ko ngayon ay tungkol sa isang budgeting software na aking personal na ginagamit. Handa ka na ba?

Ano nga ba ang YNAB (You Need A Budget)?

Ito ay isang budgeting software na gumagamit ng prinsipyo na “Give Every Dollar a Job”. Sa madaling salita, kailangan mong i budget ang bawat perang inilalagay mo dito.

 

Sila ay nag sasagawa ng mga libreng webinar kung papaano gagamitin ang kanilang software. Gusto mo bang subukan ito?
 
 
 
 
Kahit na anong paraan mo ng pag bubudget, ang pinaka importante ay nasusunod mo ito. Kung may mga panahon na ikaw ay lumilihis sa iyong budget, huwag kang mabahala sapagkat ito ay nangangailangan ng matinding disiplina sa sarili.
 
Paano mo hina handle ang iyong pag bubudget?
Continue Reading

Ano ang Truly Rich Club?

Ang Truly Rich Club ay samahang itinatag ni Brother Bo Sanchez na naglalayong mag turong mamuhunan sa pamamagitan ng stock market.

Sila ang nag bibigay ng mga importanteng impormasyon kung anong kumpanya ang dapat nating bilin, sa anong presyo, at kung anong presyo ito dapat ibenta.

Ang mga impormasyong kanilang binibigay ay mahalaga sapagkat mahirap pumasok sa stock market ng walang sapat na kaalaman. Ikaw ay regular na makakatangap ng sulat para ipaalam sayo ang kasalukuyang lagay ng stock market.

Sila ay gumagamit ng Strategic Peso Cost Averaging kung saan regular tayong bibili ng shares at ito ay gagawin natin sa loob ng 5 hangang 20 taon.

Bisitahin ang Truly Rich Club

Iminumungkahi kong sumali ka sa grupong ito at hindi ka magsisisi. Bakit? Hindi lamang impormasyon tungkol sa stock market ang kanilang ibinibigay. Sisiguraduhin ko sayo na palalakasin din nila ang ispiritual mong paniniwala. Malaki ang ipinagbago ng buhay ko mula ng sumali ako sa kanila. Gusto ko ding maranasan mo ito.

Bisitahin ang Truly Rich Club

Paano kumita sa stock market?

Paano nga ba kumita sa stock market?

Dibidendo o Dividends

Ang Dibidendo o Dividends ay pamamahagi ng kita ng isang kumpanya sa bawat shareholders nito (Mga taong bumili ng stocks). Ito ay maaaring ibahagi sa pamamagitan ng salapi o karagdagang stocks sa kumpanya.

Ang iskedyul ng pamamahagi nito ay nakadepende sa kumpanyang inyong binili. Ito ay kailangang pagpulungan ng lahat ng Board of Directors ng isang kumpanya.

Ito ay isang paraan kung paano tayo kikita sa stock market. Tatalakayin naman natin ang isang pang paraan kung paano tayo kikita dito.


Paano tayo kikita sa pagtaas ng presyo ng ating stocks na binili?

Para lubos natin itong maintindihan, ako ay magbibigay ng halimbawa at ilustrasyon.

Unang senaryo:

Nais mo ng mamuhunan sa stock market. Ikaw ay mayroong 5,000 piso. Nais mong bumili ng shares ng ABC (Halimbawang kumpanya).

Ikalawang senaryo:

Makalipas ang 3 buwan, nalaman mong tumaas na ang presyo ng shares ng ABC. Nais mo na itong ibenta sa kasalukuyang presyo (8 piso kada share).

Ikatlong senaryo:

Gusto mong malaman kung magkano ang iyong kinita sa 3 buwang pamumuhunan sa ABC.

Ayon sa ating halimbawa, ikaw ay kumita ng 3,000 piso sa loob ng 3 buwang pamumuhunan sa ABC. Ito ang paraan kung paano tayo pwedeng kumita sa stock market.

 Babala: Ang pagtaas o pagbaba ng presyo ng stocks ay nakadepende sa kasalukuyang sitwasyon ng isang kumpanya, lagay ng ekonomiya ng Pilipinas, at marami pang iba.

Ano nga ba ang Peso Cost Averaging?

Ang Peso Cost Averaging ay isang estratehiyang ginagamit ng mga long-term investor kung saan ikaw ay namumuhunan ng “Fixed Amount” buwan buwan sa mahabang panahon (5 hangang 20 taon). Ito ay pwede mong gawin kahit na anong lagay ng stock market.

Ito ay maaari mong gawin sa mga sumusunod na paraan:

1.     Pumili ng kumpanya na nais mong bumili ng shares

2.     Alamin kung magkano ang kaya mong bilin.

3.     Alamin kung gaano kadalas ka dapat bumili. (Buwan buwan, kada 2 buwan, o kada apat na buwan). 

Sa ganitong paraan, pinabababa natin ang risk sapagkat regular tayong bumibili ng shares kahit na anong kalagayan ng stock market.